Znaczenie kilku największych banków na rynku jest tak duże, że pozostałe instytucje finansowe funkcjonują nieco na uboczu. Taka sytuacja dotyczy np. banków spółdzielczych, które jednak mają dość mocną pozycję w warunkach lokalnych i całkiem często finansują mikrofirmy (zwłaszcza poza dużymi miastami). Rzadziej opisywanym, lecz wciąż ważnym elementem systemu finansowego jest też sektor spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych. W przeszłości przeżywał on spore perturbacje zakończone bankructwem ponad 10 kas. Mówiąc o SKOK-ach, mamy na myśli przede wszystkim największą instytucję z tej kategorii, czyli Kasę Stefczyka. SKOK Stefczyka ma zróżnicowane opinie – jak praktycznie każda instytucja finansowa. Można się o tym przekonać wpisując w wyszukiwarce takie frazy jak np. “Kasa Stefczyka – opinie” lub “SKOK Stefczyka opinie”. Postanowiliśmy sprawdzić, czy ewentualne negatywne opinie na temat Kasy Stefczyka mogą mieć związek ze sporami konsumenckimi.
Każdy ewentualny pozew przeciwko Kasie Stefczyka oraz innej instytucji finansowej musi oczywiście bazować na konkretnych podstawach prawnych. Właśnie dlatego w ramach odpowiedzi na tytułowe pytanie (Kasa Stefczyka – opinie i spory sądowe. Jakie są?) warto wyjaśnić, jakim przepisom podlegają SKOK-i, czyli spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe. Tym bardziej, że SKOK Stefczyka jest tylko jednym przedstawicielem sektora kas spółdzielczych składającego się z kilkunastu instytucji.
W związku z powyższym, należy przypomnieć, że Kasa Stefczyka podobnie jak pozostałe SKOK-i podlega między innymi przepisom następujących ustaw:
Powyżej wymieniliśmy tylko wybrane akty prawne, które w ramach swojej działalności muszą respektować spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe. Niemniej jednak, powyższa lista aktów prawnych zawiera chociażby ustawę o kredycie konsumenckim, z którą coraz częściej związane są powództwa przeciwko Kasie Stefczyka oraz innym SKOK-om. Chodzi przede wszystkim o sankcję kredytu darmowego oraz rozliczenie kosztów kredytu po wcześniejszej nadpłacie zadłużenia.
W praktyce zdarzają się również inne przyczyny sporów ze spółdzielczymi kasami oszczędnościowo-kredytowymi, o czym warto pamiętać odpowiadając na tytułowe pytanie (Kasa Stefczyka – opinie i spory sądowe. Jakie są?). Jeżeli chodzi o ryzyka prawne dla SKOK-u Stefczyka oraz mniejszych SKOK-ów, to najważniejszym wydaje się obecnie stosowanie przez część klientów sankcji kredytu darmowego. Tak jak już wspomnieliśmy, SKOK-i były bowiem w poprzednich latach aktywne na rynku pożyczek gotówkowych i kredytów gotówkowych. Mała aktywność na rynku kredytów mieszkaniowych uchroniła natomiast kasy przed problemem, który same sobie wykreowały duże banki. Mowa o powództwach dotyczących kredytów “frankowych”.
Skoro już wcześniej pojawiły się wzmianki o sporach sądowych z udziałem Kasy Stefczyka, to teraz należałoby podać konkretne przykłady. Wydaje się, że w pierwszej kolejności warto poruszyć temat sankcji kredytu darmowego (SKD), który jest najbardziej ciekawy i aktualny. Kasa Stefczyka w przeciwieństwie do wiodących banków nie podaje informacji o tym, jak wiele pozwów sądowych o SKD zostało przeciwko niej skierowanych. Takie powództwa jednak się zdarzają, o czym świadczy chociażby Wyrok Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 7 czerwca 2024 r.
Wspomniany wyrok gdyńskiego sądu okazał się niekorzystny dla największego polskiego SKOK-u. Kasa Stefczyka została bowiem zobligowana do zwrotu na rzecz pozywającego (powoda) kwoty 10 168,90 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od 25 listopada 2023 roku do dnia zapłaty. Poza tym SKOK jako strona przegrywająca powinien dokonać zwrotu kosztów procesu (4367 zł) wraz z odsetkami. Innymi słowy, łączny koszt sądowej przegranej z punktu widzenia SKOK-u przekraczał 14 000 zł. Taką przykrą konsekwencję miało zastosowanie umowy przewidującej naliczanie odsetek od prowizji kredytowej.
Oczywiście, kredytowanie prowizji przygotowawczej to praktyka stosowana nie tylko przez największy SKOK. Podobne rozwiązania, które są ryzykowne z punktu widzenia ewentualnego sporu sądowego, bywają stosowane również przez inne, mniejsze spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe. Jednak gwoli sprawiedliwości trzeba przypomnieć, że kredytowanie prowizji jest powszechne w przypadku kredytów gotówkowych z największych banków. Trudno zatem stwierdzić, że SKOK-i jakoś mocno wyróżniają się na tle bankowych konkurentów. Zresztą jeśli weźmiemy pod uwagę największy SKOK (Kasa Stefczyka), opinie na temat tej instytucji są związane nie tylko z kredytowaniem prowizji.
Bardzo ograniczona skala działalności SKOK-ów na rynku kredytów mieszkaniowych sprawiła, że spory kas z konsumentami rzadko dotyczą “hipotek”. W orzecznictwie można natomiast wskazać inny problematyczny aspekt, a mianowicie zwrot prowizji po nadpłacie kredytu konsumenckiego. Jeżeli mówimy o takim zwrocie, to nie sposób pominąć pewnego sporu, który okazał się wręcz historyczny i bardzo brzemienny w skutkach dla całej branży finansowej w Polsce.
Powyżej mamy na myśli Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 11 września 2019 r. (w sprawie o sygnaturze C-383/18). To wyrok, który utwierdził wszystkich w przekonaniu, że przy rozliczaniu nadpłaty kredytu konsumenckiego trzeba stosować interpretację przepisów najbardziej korzystną dla konsumenta. Wyrok w sprawie C-383/18 mówi bowiem, iż: “prawo konsumenta do obniżki całkowitego kosztu kredytu w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu obejmuje wszystkie koszty, które zostały nałożone na konsumenta”. To orzeczenie było finałem sporu, w którym uczestniczył właśnie SKOK Stefczyka. Oczywiście, sporów z udziałem SKOK-ów o zwrot części prowizji po nadpłacie kredytu konsumenckiego było więcej.
Nasz artykuł pod tytułem “Kasa Stefczyka – opinie i spory sądowe. Jakie są?” mówi sporo o pozwach przeciwko kasom spółdzielczym. Jeżeli konsument chce przenieść swój spór ze SKOK-iem na drogę sądową, to z pewnością warto brać pod uwagę pomoc rzetelnych kancelarii prawnych. Nie muszą one mieć koniecznie historii sukcesów w sporach ze SKOK-ami (dość rzadkimi względem sporów z dużymi bankami), choć taki element w portfolio oczywiście stanowi dodatkowy plus przy wyborze pomocy prawnej. Podobnie jak w innych przypadkach, warto brać pod uwagę opinię osób, które wcześniej skorzystały z pomocy danej kancelarii prawnej. Dla wielu klientów SKOK-u dodatkowym kryterium będzie również możliwość załatwiania jak największej liczby spraw z kancelarią w trybie online.
